Ege’de Depreme En Güvenli Yazlık Kent Foça

Foça Belediyesi tarafından 7 Ağustos Perşembe günü düzenlenen; ‘‘Deprem’’ konulu söyleşiye, Prof. Dr. Övgün Ahmet Ercan, konuşmacı olarak katıldı.
Jeofizik Yüksek Mühendisi Prof. Dr. Övgün Ahmet Ercan , Foça Belediyesi Reha Midilli Kültür Merkezinde gerçekleşen söyleşi sonrasında, kitaplarını imzaladı. Söyleşi sonunda Foça Belediye Başkanı Gökhan Demirağ çalışmaları ve Foça’daki söyleşiye katıldığı için plaket sundu çiçek verdi.

Ege’de Depreme En Güvenli Yazlık Kent Foça

Foça Depremleri Prof. Dr. Övgün Ahmet Ercan İTÜ Maden Fakültesi Jeofizik Mühendisliği Bölümü
Foça, kireçtaşları-pekmeztaşları üzerine püskürerek konmuş, yanardağ kültaşları ile örtülüdür. U-biçimli koyunun kuzeyinde, “küçük deniz”, güneyinde “büyük deniz” yer alır. Bu iki deniz ayıran burunun üzerinde Foça kalesi bulunur. U-biçimli koyun batısında Orak, Eşek, Metal, Atatürk, Siren gibi ağaçsız adalar bulunur. Bu adalar ile Foça yerleşimi arasında batıda İngiliz burnu, doğuda deveboynu ya da Fener burnu yeralır. Fener burnu güneye karasına bağlı olup, Büyükdenizi batıdan kucaklarken, İngiliz burnu üç tepecikden oluşmuş olup, kuzey karasına bağlı olup, küçük denizi kucaklar. Ege Denizinden Foça’ya gelen bir gemi ancak zigzag yaparak Foça yerleşimine uzanır. Kıyıları işlemeli, U biçimli koyu kucaklayan dağlar yemyeşil çamlıklarla kaplıdır. Koyun doğusunda üç tepeler yer alır. Üç tepeler yanardağ tepeceklerinden oluşmuştur.
Kuzeydeki tepe “meme tepe”, ortadaki “değirmen tepe”, “güneydeki “doruk” tepedir. Yanardağ kültaşlarından oluşan Meme Tepe üzerinde memenin başı gibi kayalık çıkıntılar, akşamleyin ışıklandırılınca sanki bir anıta dönüşür. Ortdaki Değirmen Tepe üzerinde bakımsız üç tane yel değirmeni yer alır. Doruk Tepe üzerinde ise 12 tane eski yanardağ çıkıntısı olan, aşınma ürünü olan tepecik yer alır. Bu tepe üzerinde oyuntular, ayrıca 12 tepecik sanki çember biçiminde toplantı yapan 12 ermiş kişi gibi durur. İzmir yolu, Değirmen Tepe kuzeyinden geçen bir karabağlayıcı yolla, Bağarası üzerinden Menemen ile İzmir’e bağlanır.

Yerleşim alanı bir ayça gibi U biçimli koyu kucaklar. Çarşıdan Bağarası’na doğru koyak içinde yeni yerleşimler uzanmaktadır. U-biçimli koyun kıyı kesiminde eskinin tanıkları olan 1 ile 2 katlı taş evler Foça’nın simgeleridir. Foça’nın hemen her yerinden denize girilebilir. Yerlileri Limni ile Midilli göçmenleridir. Kalınacak en iyi yer Denizkent Belediye Sosyal Tesisleridir. 2 kişi 120 TL, buradan en güzel Foça görüntüsü vardır.

Foça Sarsılırlığı
İlgin olan Foça’da deprem yapacak diri kırık yok. Kısacası güvenli bir kent. Kaldı ki, eğer Foça’da 7’den büyük depremler olmuş olsaydı, ne değirmenler, ne de taş evler ayakta kalırdı. Onlar güvenliğin kanıtları.
Ancak Foça, İzmir için deprem çekincesi olan Foça-Karaburun-Midilli üçkenine yakın. Ne var ki, bu üçken içinde olası deprem odağı Midilli güney kıyısına yakın bir yerde olacaktır.

Bu depremin büyüklüğü de 6,8 ile 7,2 arasında olabilir. Olası deprem odağı da Güzelbahçe-Karaburun kırığının Midilli-Dikili-Bergama kırığı ile kesim yeri olan Midilli güneyi olacaktır. Gerek Foça, gerekse Foça yerleşimleri kayalık yerlerde yerleştiklerinden etkisinin az olması beklenir. Soma-Bergama-Dikili-Aliağa-Yeni Foça üzerinden gelen doğrultu atımlı Zeytindağ kırığı, Yeni Foça’yı yalayarak Karaburun’a doğru uzanmaktadır. İzmir körfezinin kuzey kıyısı boyunca Çiğli, Tuzla, Menemen üzerinden gelen, Foça-Orak Adasını yalayarak geçen İzmir körfezi kuzey göçüntü kırığı kuzey batıya yönelerek Midilli güneyini yalıyarak Ege Denizine yönelir. İşte deprem bunun üzerinde olacaktır. Karaburun-Güzelbahçe kırığıda İzmir göçünü kırığının güney batısını oluşturmaktadır. Karaburun’unu dönüp Sakız’ın kuzeyinden Ege’ye açılır.

Depremleri oluşturacak gerginliğin iki nedeni vardır. Bunlardan birisi Menemen Yarımadasının güney batıya doğru akması, Batı Anadolu yerçekimi kırıkları boyunca göçüntüler, eski kırıkların kuzey güney doğrultulu yer değiştirmeleridir. Foça, Denizli’den başlayıp, Buldan, Alaşehir, Salihli, Bağarası üzerinden Ege’ye kavuşmaktadır. Foça, bu göçüntünün kuzeyinde kalmaktadır. İzmir bölgesi yılda 0,5 cm oranınyükselmektedir. Yükselmeler göçüntülerle sonuçlanmaktadır.

Bu dolayda depremcik yoğunlukları, Karaburun körfezi ile Aliağa Körfezinde toplanmaktadır. Gediz göçüntüsü de etkin olup göreceli olarak dingindir. 1900 yılı öncesinde Foça’da büyüklüğü 6’ya varan deprem yoktur. Son 2 bin yılda Foça’da olan iki önemli depremden biri, DS.190’da 5,2, 1979’da 5,9’dur. Başka belgelenmiş depremi yoktur.

Ancak Foça yakınında olan önemli büyük depremler;
Midilli 1383(7), 1688(6,4), 1845(7,5), 1865(6,5), 1850 İle 1889(6,4)
Karaburun 1949(7,0)
Menemen 1880(6,7),1895(6,4)
Dikili 1929(7,1), 1939(6,6),
Bergama 253(7), 1919(6,0), 2005-Urla (6,4)
Sakız 1110,1389(7), 1863,1866, 1871(6,4), 1881(7,3), 1891(7,3)
İzmir 165(6,4), 177(7,5), 678(7), 1054, 1778(6,4), 1850, 1870(6,4),
Genel olarak bu bölgenin ortalama deprem büyüklüğü M=6,4’dür. En büyük depremi ise M=7,3 dolayındadır.
Buna göre bölgede en çok yer gerginliği boşaltan yer Sakız ile Midilli adalarıdır. En büyük depremler de M<=7,5 ile buralarda olmaktadır. İzmir içinde olan en büyük deprem 177 yılı depremi göz ardı edilirse M=7,0’dır. Olağan depremi M=6,4’dir. Depremler geldi mi, yaklaşık kükremesini 10 yıl sürdürmeden gitmemektedir.
Batı Anadolu’da deprem olabilecek odaklar ile beklenen deprem büyüklükleri ise;
• Midilli Güneyi 6,8-7,3
• Foça-Karaburun-Midilli 6,2-6,8
• Urla-Seferhisar 6,2
• Sisam 5,5-7,3
• Germencik 5-7,2
• Nazilli 5,0-7,
• Denizli 5,0-7,2
• Ula-Köyceğiz 5-(6,3)-7,2
• Çameli 5,0-6,5
• Edremit-Ayvalık 6-7,2
• Balıkesir 5,0-6,7
• Manisa-Akhisar 5-6,2
• Salihli 5,0-6,7
• Turgutlu 5,5-6,9
• Gediz-Simav 5,5-7,2
İzmir ile Aydın’ın en güvenli yazlık dinlence kentleri, güvenliklerine göre şöyle sıralanır; Foça, Didim, Kuşadası, Pamucak, Gümüldür, Seferihisar(Sığacık), Urla, Alaçatı, Çeşme, Karaburun, Dikili.
Buna göre, Ege’de en güvenli yazlık kent Foça’dır.

Bunları da sevebilirsiniz

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir